Trang chủ » Phân tích bài thơ Thơ duyên của nhà thơ Xuân Diệu
Hôm nay ngày: 19-06-2018 03:35:51

Phân tích bài thơ Thơ duyên của nhà thơ Xuân Diệu

(Ngày đăng: 19-01-2016 11:33:41)
            Hot!   
Nói đến Xuân Diệu là nói đến những cảm xúc tột cùng mãnh hệt, những yêu thương tột độ đắm say, sôi nổi, đó là Thơ duyên.Đó là bài thơ tình, là lời của nhân vật chàng trai nhớ lại phút giây rung động đầu đời của tình yêu, tình yêu theo nghĩa rộng lớn, tình yêu đối với cuộc sống, đối với con người, đối với mọi vẻ đẹp, sự hòa hợp ở đòi...

                                    .

Bài làm

... Đây là thơ về cái duyên, cái tuyệt vời của ngày kia nhà thơ bỗng nhận ra, giữa vũ trụ và con người, với đất trời và cỏ cây muông thú, giữa thời gian với không gian, giữa vạn vật với con người. Xuân Diệu muốn cắt nghĩa cái điều muôn thủa ấy bằng chính sự thể hiện của tâm hồn mình.

Chiều mộng hòa thơ trên nhánh duyên,

Cây me ríu rít cặp chim chuyền.

Đổ trời xanh ngọc qua muôn lá,

Thu đến - nơi nơi dộng tiếng huyền.

Chiều thì mộng, nhánh thì duyên, đây chính là lúc mà cả không gian lẫn thời gian đang hiện ra trong vẻ đẹp tuyệt mỹ của thi nhân. Cặp chim đang chuyền trên cành me trở nên ríu rít, tiếng chim không chỉ vang lên từ cặp chim chuyền mà vang lên cả từ cây me nữa. Muôn lá vẫn xanh nhưng nhờ đổ trời qua muôn lá mà cả trời cùng muôn lá trở nên xanh hơn, xanh đến tuyệt vời. Bốn câu thơ trên có dáng hình, đường nét, màu sắc và âm thanh đều vươn tới cái đẹp, cái thơ, cái duyên, cái đáng yêu. Kết khố

thơ bằng một câu:

Thu đến nơi nơi động tiếng huyền

Có một điều gì đó thật huyền bí, đẹp đẽ, chi phối cảvũ trụ lúc này, tạo nên mọi vẻ đẹp, nó như một âm thanh không nghe thấy được những huyền diệu vô cùng, có sức mạnh vô cùng, tất cả những điều bình thường bỗng trở nên khác thường đẹp đẽ hơn, hòa hợp hơn.

Con đường nhỏ nhỏ gió xiêu xiêu,

Lả lả cành hoang nắng trở chiều.

Buổi ấy lòng ta nghe ý bạn,

Lần đầu rung động nổi thương yêu.

Con đường đường như bị thu hẹp lại để đẹp hơn, ngọn gió chiều se sẽ hơn, nương nhẹ hơn bởi giờ như ý thức được việc mình làm. Những cành hoang lả dần xuống để hòa hợp cùng gió, cảnh vật như vậy tác giả lại nhìn lại chính mình. ‘Nghe ý bạn’ điều này chỉ mới xảy ra lần đầu tiên trong đời, một sự lắng nghe nhưng không chí lắng nghe bằng tai mà tác giả còn lắng nghe bằng chính nỗi lòng cửa mình, đây là sự cảm thông, sự hòa hợp tự nhiên của tâm hổn, không muốn không định mà vẫn xảy ra, kết quả của nó là nỗi thương yêu, tác giả rất tinh tế khi dùng từ ‘nỗi thương yêu’. Giờ đây Xuân Diệu xác định lại nỗi lòng của mình, đây không phải là yêu, mà là thương yêu, một thứ tình cảm vềsự hòa hợp trọn vẹn lại không phải là tình mà là nỗi xúc động, rung động của con tim, không dành riêng cho một đối tượng cá biệt nào cả cũng không vì mục đích ngắn ngủi hay tư lợi nào. Từ nỗi yêu thương ấy, nhà thơ muốn đi đến tột cùng tình cảm của mình.

Em bước điềm nhiên không vướng chân,

Anh đi lững đững chẳng theo gần.

Vôtâm nhưng giữa bài thơdịu,

Anh với em, như một cặp vần.

Đã ‘điềm nhiên’ lại còn không vướng chân nhưng đó chính là để nhà thơ nhấn vào tâm trạng điềm nhiên, hoàn toàn vô tư của con người. Tiếp theo là ‘Anh đi lứng đừng’ lại còn ‘chẳng theo gần’ lại đến câu thứ ba tác giả mở đầu nó bằng hai từ ‘vô tâm’, Xuân Diệu muốn nói rằng giữa ‘Anh’ và ‘Em’ họ chưa có tình ý gì, chưa có mong muốn, chuẩn bị, khát khao gì. Thế mà cái điều gì đến nó sẽ đến, đến như một quy luật phải chăng đó là cái lẽ tự nhiên, bình thường của cuộc sống và trái đất trong khoảng thời gian và không gian đặc biệt của buổi chiều buồn hôm nay.

Anh với em nhưmột cặp vần

Tác giả dùng biện pháp so sánh ‘anh em như một cặp vần’. Đó là sự hòa hợp trọn vẹn của ngôn từ, sự hòa hợp giữa hai con người vô tâm với nhau, sự hòa hợp ấy được nâng lên đến độ tuyệt đối.

Từsự thay đổi lòng mình, nhà thơ nhìn ra vạn vật xung quanh. Tất cả đều đổi thay


như được chinh phục bởi một sức mạnh thần diệu, vạn vật không còn vô tư, vô cảm nữa, vạn vật cũng có cảm xúc, linh hồn, cũng biết rung động như con người, biết yêu thương.

Mây biếc về đâu bay gấp gấp,

Concò trên ruộng cánh phân vân.

Chim nghe trời rộng giang thêm cánh,

Hoa lạnh chiều thưa sương xuống dần.

Những đám mây bay từ hàng ngàn năm trong thơ cổ Việt Nam, trong thơ thời Đường, Tống nhưng chưa bao giờcó những ‘đám mây bay gấp gấp’. Đây là cái náo nức, phân vân của một thế hệ mới, thế hệ hiện đại, các nhà thơ trong phong trào Thơ mới.

Ai hay tuy lặng bước thu êm,

Tuy chẳng băng nhân gạ tỏ niềm.

Trông thấy chiều hôm ngơ ngẩn vậy,

Lòng anh thôi đã cưới lòng em.

Hình như bắt đầu vốn chẳng có gì cả, không chủ quan, chuẩn bị, tình ý gì nhưng nhà thơ gọi buổi chiều ấy là ‘chiều hôm ngơ ngẩn’. Nó rất bình thường chẳng có gì để người khác phải quan tâm. Buổi chiều đẹp đến ngơ ngẩn lòng người? Cũng không biết gì cả chỉ biết rằng vào một buổi chiều ấy tạo nên sự lạ lùng:

Lòng anh thôi đã cưới lòng em.

Từ ‘cưới’ mà Xuân Diệu dùng ở đây độc đáo đến lạ lùng, đó là sự hòa hợp trong mức độ cao nhất của cảm nhận về hạnh phúc. Như vậy việc lòng anh đã cưới lòng em, lòng anh hòa hợp với lòng em là việc tự nhiên, như của trời đất, con người không thể tạo ra, con người không thể chối bỏ.

Cái duyên trong Thơ duyêncủa Xuân Diệu chính là cái duyên ấy, nhưng còn bao hàm một cái duyên lớn, cái duyên của vũ trụ, của đất trời, của cuộc sống. Cái duyên ấy khổng phải lúc nào cũng có nhưng khi đã có thì nó tạo ra cho cuộc sống sự hài hòa, đẹp vô cùng và kỳ diệu.

Nguồn:
Ý kiến bạn đọc

may dam  |   vo thung son  |   tam lot san  |   banh xe day hang  |   dịch vụ máy chủ ảo  |   cho thuê vps giá rẻ  |   Học Trực Tuyến