Trang chủ » Phân tích nhân vật Mị trong truyện Vợ chồng A phủ của Tô Hoài.
Hôm nay ngày: 24-09-2018 22:43:48

Phân tích nhân vật Mị trong truyện Vợ chồng A phủ của Tô Hoài.

(Ngày đăng: 05-04-2015 13:08:43)
            Hot!   
Phân tích nhân vật Mị trong truyện Vợ chồng A phủ của Tô Hoài để làm nổi bật giá trị hiện thực và nhân đạo của tác phẩm. Đây là bài văn hay được ban biên tập sưu tầm và biên soạn. Chúng tôi xin chia sẻ để các bạn làm tài liệu tham khảo cho bài viết của mình. Chúc các bạn học tốt.

Trải qua quãng thời gian gắn bó với người dân của các dân tộc trên vùng núi Tây Bắc, nhà văn Tô Hoài đã có nhiều tác phẩm khắc họa rõ nét cuộc sống của những người dân nơi đây. Tác phẩm Vợ chồng A Phủ là một trong những tác phẩm nổi tiếng của ông, thông qua nhân vật Mị nhà văn đã ca ngợi vẻ đẹp tâm hồn, sức sống tiềm tàng và khả năng đến với cách mạng của nhân dân Tây Bắc .
Ngay mở đầu tác phẩm, tác giả đã giới thiệu cho người đọc hình ảnh một cô Mị vô cùng đáng thương. “Ai ở xa về, có dịp vào nhà thống lí Pá Tra thường trông thấy có một cô gái ngồi quay sợi gai bên tảng đá trước cửa, cạnh tầu ngựa . Lúc nào cũng vậy, dù quay sợi, thái cỏ ngựa, dệt vải, chẻ củi hay đi cõng nước dưới khe suối lên, cô ấy cũng cúi mặt, mặt buồn rười rượi” .
Mị hiện lên như một người không có ý thức, cô làm các việc hàng ngày như một cỗ máy đã được lập trình. Khuôn mặt đó gợi ra một số phận đau khổ , bất hạnh nhưng khi đọc đến cuối tác phẩm chúng ta lại nhận ra trong con người cô có một sức sống tiềm tàng. Người con gái bất hạnh ấy trước kia là bông hoa của núi rừng, cô có tài, có sắc, biết bao chàng trai theo đuổi cô. Đến độ tuổi cập kê, Mị cũng từng có người yêu và cũng mơ ước về một cuộc sống tốt đẹp. Nhưng người con gái tài hoa miền sơn cước đó phải chịu một cuộc đời bạc mệnh. Để cứu nạn cho cha, cuối cùng cô đã chịu bán mình, chịu sống cảnh làm người con dâu gạt nợ trong nhà thống lí.
Bằng ngòi bút sắc sao, giàu cảm xúc Tô Hoài đã giúp người đọc cảm nhận được nỗi cực nhọc về thể xác cũng như tinh thần của người con gái ấy, con người với danh nghĩa là con dâu , nhưng thực chất chính là tôi tớ . Thân phận Mị không chỉ là thân trâu ngựa, “Con trâu con ngựa làm còn có lúc, đêm nó còn được đứng gãi chân, đứng nhai cỏ, đàn bà con gái ở cái nhà ngày thì vùi vào việc làm cả ngày lẫn đêm” .
Nỗi đau thể xác chồng chéo lên nỗi đau tinh thần khiến Mị “lùi lũi như con rùa nuôi trong xó cửa”. Cuộc đời của Mị cũng giống như căn buồng Mị, kín mít với cái cửa sổ lỗ vuông bằng bàn tay, Mị ngồi trong đó trông ra lúc nào cũng thấy mờ mờ trăng trắng không biết là sương hay là nắng. Chính căn buồng đó, chính nhà thống lí Pá Tra là địa ngục trần gian giam hãm thể xác Mị, cách li tâm hồn Mị với cuộc đời, cầm cố tuổi xuân và sức sống của cô. Thông qua cuộc đời Mị, nhà văn đã lên án cái chế độ thực dân phong kiến đang chà đạp lên quyền sống của con người, bởi vì nó làm cạn khô nhựa sống, làm tàn lụi đi ngọn lửa của niềm vui sống trong những con người vô cùng đáng sống .
Đã có lúc Mị thức tỉnh, muốn tìm sự giải thoát cho mình bằng cái chết, nhưng nghĩ đến người cha Mị lại không thể chết. Sự chịu đựng nỗi khổ ấy đã khiến Mị chai sạn, trơ lì, không còn nhận ra mình đang phải chịu khổ nữa. Chính lúc này cô gái còn đáng thương hơn. Bởi muốn chết nghĩa là vẫn còn muốn chống lại một cuộc sống không ra sống, nghĩa là xét cho cùng, còn thiết sống. Còn khi đã không thiết chết , nghĩa là sự tha thiết với cuộc sống cũng không còn, lúc đó thì lên núi hay đi nương, thái cỏ ngựa hay cõng nước, và Mị đã sống như không phải cuộc sống của con người,  sức sống của Mị tưởng chừng như mất đi. Nhưng thực chất sức sống ấy vẫn còn tiềm tàng, nó ẩn sâu bên trong tâm hồn con người đau khổ ấy và chờ có cơ hội là trỗi dậy. Và khát vọng hạnh phúc đó đã bất chợt cháy lên, thật nồng nàn và xót xa trong một đêm xuân đầy ắp tiếng gọi của tình yêu .
Chính âm thanh và khung cảnh mùa xuân năm ấy của Hồng Ngài đã có sức làm say đắm lòng người tuổi trẻ. Gió rét, sắc vàng ửng của cỏ tranh, sự biến đổi màu sắc kì ảo của các lòai hoa đẹp đã góp phần làm nên cuộc nổi loạn trong một tâm hồn đã bấy nhiêu năm tê dại vì đau khổ . Âm thanh cuộc sống đã thôi thúc Mị tìm đến rượu, Mị lén uống từng bát , “uống ừng ực” rồi say đến lịm người đi. Nhưng giường như càng uống càng tỉnh và sức sống tiềm tàng của Mị càng trỗi dậy, Mị vẫn nhớ mình là một con người, vẫn có cái quyền sống của một con người : “Mị vẫn còn trẻ. Mị muốn đi chơi . Bao nhiêu người có chồng cũng đi chơi ngày Tết . Huống chi Mị và A Sử, không có lòng với nhau mà vẫn phải ở với nhau” .
Nhưng tác nhân có tác dụng nhiều nhất trong việc dìu hồn Mị bềnh bồng về với những khát khao hạnh phúc yêu đương có lẽ vẫn là tiếng sáo bởi tiếng sáo là tiếng gọi của mùa xuân, của tình yêu và tuổi trẻ . Tiếng sáo rập rờn trong đầu Mị, nó đã trở nên tiếng lòng của người thiếu phụ. Như một thói quen, Mị vẫn trở lại cái căn buồng giam hãm cuộc đời của Mị, trông ra cái lỗ vuông ấy, Mị nhận ra cuộc sống bất hạnh của mình và muốn tìm đến cái chết. Nhưng rồi nỗi ám ảnh và sức sống mãnh liệt của tuổi xuân cứ lớn dần, cho tới khi nó lấn chiếm hẳn trọn bộ tâm hồn và suy nghĩ của Mị, cho tới khi Mị hoàn toàn chìm hẳn vào trong ảo giác : “Mị muốn đi chơi . Mị cũng sắp đi chơi” . Phải tới thời điểm đó Mị mới có hành động như một kẻ mộng du : quấn lại tóc , với thêm cái váy hoa, rồi rút thêm cái áo . Tất cả những việc đó, Mị đã làm như trog một giấc mơ, tuyệt nhiên không nhìn thấy A Sử bước vào, không nghe thấy A Sử hỏi.
Lại một lần nữa A Sử lại dập tắt niềm hi vọng sống của Mị, A Sử về và lại trói Mị vào cột, rồi lẳng lặng khoác thêm vòng bạc đi chơi , bỏ mặc Mị trong trạng thái mộng du đang chìm đắm với những giấc mơ về một thời xuân trẻ, đang bồng bềnh trong cảm giác du xuân . Tâm hồn Mị đang còn sống trong thực tại ảo, sợi dây trói của đời thực chưa thể làm kinh động ngay lập tức giấc mơ của kẻ mộng du. Cái cảm giác về hiện tại tàn khốc, Mị chỉ cảm thấy khi vùng chân bước theo tiếng sáo mà tay chân đau không cựa được. Nhưng nếu cái mơ không đến một lần nữa thì sự tỉnh ra cũng vậy. Lại một giai đoạn chập chờn nữa giữa cái mơ và cái tỉnh, giữa tiếng sáo và nỗi đau nhức của dây trói và tiếng con ngựa đạp vách, nhai cỏ , gãi chân. Nhưng bây giờ thì theo chiều ngược lại, tỉnh dần ra, đau đớn và tê dại dần đi, để sáng hôm sau lại trở về với vị trí của con rùa nuôi trong câm lặng, mà còn câm lặng hơn trước.

Trước những đau khổ tột cùng về thể xác và tâm hồn ấy, Mị muốn được sống, Mị thấy mình cần phải sống và chợt nhớ ra trong cái nhà này cũng có một người đang phải chịu cảnh đáng thương như Mị. Mị đã tìm đến chỗ A Phủ và nhận thấy cần phải cứu con người này. Có lẽ sức sống của Mị bùng lên mạnh mẽ nhất là lúc Mị cởi trói cho A Phủ. Cũng như Mị, A Phủ là nạn nhân của chế độ độc tài phong kiến miền núi. Những va chạm mang đầy tính tự nhiên của lứa tuổi thanh niên trong những đêm tình mùa xuân đã đưa A Phủ trở thành con ở gạt nợ trong nhà thống lí . Và bản năng của một người con vốn sống gắn bó với núi rừng, ham thích săn bắn đã đẩy A Phủ tới hiện thực phũ phàng : bị trói đứng . Và chính hoàn cảnh bi thương đó đã đánh thức lòng thương cảm trong con người Mị . Nhưng tình thương đó không phải tự nhiên bùng phát trong Mị mà là kết quả của một quá trình đấu tranh giằng xé trong thế giới nội tâm của cô. Mấy hôm đầu Mị vô cảm, thờ ơ với hiện thực trước mắt : “A Phủ là cái xác chết đứng đó cũng thế thôi”. Chính những giọt nước mắt của A Phủ đã đưa Mị từ cõi quên trở về với cõi nhớ. Mị nhớ mình đã từng bị trói, đã từng đau đớn và bất lực. Mị cũng đã khóc, nước mắt chảy xuống cổ, xuống cằm không biết lau đi được. Người đọc có thể nhận thấy dòng nước mắt của A Phủ, đã giúp Mị nhớ ra mình, xót thương cho mình . Từ sự thương mình, Mị dần dần có tình thương với A Phủ, tình thương với một con người cùng cảnh ngộ. Trước khi có quyết định cuối cùng : “Mình là đàn bà … chỉ còn biết đợi ngày rũ xương ở đây thôi còn người kia việc gì mà phải chết ”. Mị cởi trói cho A Phủ để rồi bất ngờ chạy theo A Phủ . Lòng ham sống của một con người như được thổi bùng lên trong Mị, kết hợp với nỗi sợ hãi, lo lắng cho mình. Mị như tìm lại được con người thật, một con người còn đầy sức sống và khát vọng thay đổi số phận. Cái kết của câu chuyện chưa đi đến tận cùng, nhưng nó đã mở ra cho những con người ấy một lối thoát, một cuộc sống tươi đẹp ở phía trước, đó là kết cục đẹp, làm người đọc có sự hân hoan. Phải nói rằng nhà văn đã có một tấm lòng nhân đạo thật bao la rộng lớn mới có thể khắc họa thành công nhân vật Mị với một sức sống mạnh mẽ đến như vậy.
Với việc miêu tả cuộc sống của nhân vật Mị nhà văn đã tố cáo gay gắt thế lực phong kiến , thực dân tàn bạo áp bức bóc lột, đọa đày người dân nghèo miền núi . Thông qua nhân vật của mình nhà văn đã ca ngợi khát vọng tự do hạnh phúc , sức sống mạnh mẽ và bền bỉ của những người lao động , đồng thời đề cao sự đồng cảm giai cấp,sự gắn bó, tinh thần đồng loại của con người.

Nguồn:
Ý kiến bạn đọc

may dam  |   vo thung son  |   tam lot san  |   banh xe day hang  |   dịch vụ máy chủ ảo  |   cho thuê vps giá rẻ  |   Học Trực Tuyến